Rolki ścierne służą do przygotowywania narzędzi ściernych wykorzystywanych do obróbki różnych materiałów, między innymi drewna, metalu, stali, tworzyw sztucznych, szkła, kamienia czy lakierów. Z rolek wykonuje się przede wszystkim arkusze ścierne oraz pasy bezkońcowe. W zależności od rodzaju podłoża, zastosowanego ziarna ściernego i granulacji mogą być przeznaczone do szlifowania ręcznego lub maszynowego, a także do usuwania farb i lakierów oraz szlifowania zgrubnego, międzyoperacyjnego i wykończającego.
Czym są rolki ścierne i jakie jest ich zastosowanie
Rolki ścierne są półproduktem, z którego wykonuje się narzędzia ścierne bezpośrednio stosowane w obróbce szlifierskiej. Mogą mieć podłoże papierowe, papierowe na gąbce, płócienne. Rolki mogą być również wykonane z włókniny. kompozytowe.
W praktyce zastosowanie rolek ściernych jest bardzo szerokie. Z przygotowanego materiału wycina się arkusze ścierne, najczęściej w kształcie prostokąta, oraz wykonuje pasy bezkońcowe.
Rolki ścierne mogą być stosowane zarówno podczas szlifowania ręcznego, jak i maszynowego. W zależności od wykonania wykorzystuje się je między innymi ze szlifierkami oscylacyjnymi, taśmowymi oraz bębnowymi, używanymi na przykład do renowacji parkietów.
Z naszego doświadczenia wynika, że przy wyborze rolki ściernej nie warto kierować się wyłącznie granulacją. Równie ważny jest rodzaj ziarna, typ podłoża oraz sposób prowadzenia obróbki – ręczny, czy mechaniczny. Ta sama granulacja może zachowywać się zupełnie inaczej w zależności od zastosowanego ziarna ściernego.
Podłoża stosowane w rolkach ściernych
Rodzaj podłoża ma istotny wpływ na właściwości rolki ściernej, jej elastyczność, odporność mechaniczną oraz sposób wykorzystania. W produkcji stosuje się między innymi podłoża papierowe, płócienne oraz włókninowe.
Podłoża papierowe
Różne rodzaje podłoża pozwalają dopasować materiał do konkretnej aplikacji oraz oczekiwanej odporności podczas szlifowania.
Rolki papierowe znajdują zastosowanie między innymi przy przygotowywaniu arkuszy ściernych do szlifowania ręcznego oraz elementów przeznaczonych do pracy maszynowej.
Podłoża papierowo-płócienne – papier + tkanina
Podłoże papierowo-płócienne składa się z papieru oraz tkaniny. Takie rozwiązanie łączy właściwości podłoża papierowego z dodatkową warstwą tkaniny.
W praktyce tego rodzaju konstrukcja może być wykorzystywana tam, gdzie potrzebne jest bardziej wytrzymałe podłoże niż w przypadku standardowego papieru.
Podłoża papierowe na gąbce – papier B/C na gąbce
W rolkach ściernych stosuje się również papier B lub C na gąbce. Takie wykonanie pozwala uzyskać bardziej elastyczny materiał ścierny, który może lepiej dopasowywać się do obrabianej powierzchni.
Jednym z przykładów są rolki przeznaczone do przygotowania materiałów wykorzystywanych w szlifowaniu ręcznym.
Podłoża płócienne – płótno J, JF, X
W przypadku podłoży płóciennych można wybierać między płótnami J, JF lub X. Podłoża płócienne są stosowane między innymi do produkcji pasów bezkońcowych przeznaczonych do szlifowania maszynowego.
Istotną właściwością niektórych rolek płóciennych jest również specjalne wykonanie tylnej strony materiału. Przykładem jest Klingspor CS 395 X, którego tylna strona została pokryta grafitem.
Podłoża włókninowe
Osobną grupę stanowią rolki włókninowe. Materiały tego typu mogą być wykorzystywane do obróbki powierzchni, w której oprócz samego usuwania materiału ważne jest uzyskanie odpowiedniego efektu wykończenia.
Rolki specjalistyczne – grafitowane i perforowane
Niektóre rolki ścierne mają rozwiązania konstrukcyjne dostosowane do konkretnego sposobu pracy.
| Rodzaj specjalistycznej rolki | Przykład | Charakterystyczna cecha | Zastosowanie |
| Grafitowana | Klingspor CS 395 X | Tylna strona pokryta grafitem | Obniżenie temperatury powstającej w wyniku tarcia o element dociskowy szlifierki taśmowej |
| Perforowana | Klingspor PS 73 CWF | Perforowane podłoże na gąbce | Szybkie odrywanie arkuszy ściernych wykorzystywanych w szlifowaniu ręcznym |
Grafitowanie tylnej strony materiału ma na celu znaczne obniżenie temperatury powstającej w wyniku tarcia o element dociskowy szlifierki taśmowej wykonanego z tego typu rolek. Z kolei rolki perforowane, takie jak Klingspor PS 73 CWF umożliwiają szybkie odrywanie od nich arkuszy ściernych wykorzystywanych w szlifowaniu ręcznym.
Ziarna ścierne w rolkach ściernych – jakie mają zadanie?
O tym, do czego służy konkretna rolka ścierna, w dużej mierze decyduje zastosowane ziarno ścierne. W rolkach stosuje się elektrokorund, elektrokorund cyrkonowy, elektrokorund ceramiczny oraz węglik krzemu.
Rolki mogą mieć stosunkowo szeroki zakres granulacji – od P16 do P1200. Nie oznacza to jednak, że każda rolka występuje w całym tym zakresie. Każda odmiana ma swój charakterystyczny zakres ziarnistości, najbardziej odpowiedni do swojego przeznaczenia.
Dobrym przykładem jest Klingspor CS 310 X, który posiada ziarnistość elektrokorundu od P24 do P600. Materiał ten jest przeznaczony do szlifowania stali, stali szlachetnej, drewna i metali nieżelaznych.
Granulacja wpływa przede wszystkim na charakter wykonywanej obróbki. Ziarna grubsze stosuje się przy szlifowaniu zgrubnym i intensywnym usuwaniu materiału, natomiast drobniejsze granulacje wykorzystuje się między innymi podczas szlifowania międzyoperacyjnego i wykończającego.
W praktyce wygląda to tak, że wybór odpowiedniego ziarna powinien zawsze uwzględniać zarówno materiał, jak i etap obróbki. Do usuwania starej farby lub lakieru najczęściej potrzebne jest inne rozwiązanie niż do końcowego wygładzenia powierzchni.
Rola spoiwa w rolkach ściernych
Spoiwo odpowiada za mocowanie ziaren ściernych do podłoża.
W niektórych rolkach stosuje się dodatkową warstwę aktywną. Przykładem jest Klingspor PS 22 F ACT o podłożu papierowym. Zadaniem warstwy ACT jest zredukowanie zapychania się pyłem powierzchni roboczej pasów lub arkuszy.
To rozwiązanie sprawdza się szczególnie wtedy, gdy podczas obróbki powstaje dużo pyłu, który może ograniczać skuteczność powierzchni roboczej materiału ściernego.
Zastosowania rolek ściernych – jak dobrać rodzaj do materiału
Rolki ścierne są półproduktem, z którego można przygotować narzędzia dopasowane do konkretnej maszyny i zastosowania. Wycinane są z nich arkusze ścierne, przy czym najczęściej mają one kształt prostokątny. Drugim bardzo popularnym rodzajem narzędzia wykonywanego z rolek są pasy bezkońcowe.
Rolki mogą posłużyć do szlifowania ręcznego oraz maszynowego z użyciem szlifierek oscylacyjnych, taśmowych lub bębnowych. Szlifierki bębnowe wykorzystuje się między innymi do renowacji parkietów.
Najważniejszym kryterium przy wyborze rolki jest dopasowanie ziarna ściernego do materiału. Elektrokorund wykorzystuje się do szlifowania stali, metali nieżelaznych, drewna i materiałów kompozytowych. Elektrokorund cyrkonowy stosuje się do stali i stali szlachetnej, natomiast węglik krzemu znajduje zastosowanie przy szlifowaniu szkła, kamienia czy tworzyw sztucznych.
Dobór rodzaju ziarna do materiału
| Rodzaj ziarna | Przykładowe materiały | Charakter zastosowania |
| Elektrokorund | stal, metale nieżelazne, drewno, materiały kompozytowe | Uniwersalne zastosowania szlifierskie, w zależności od wykonania i granulacji |
| Elektrokorund cyrkonowy | stal, stal szlachetna | Szlifowanie wymagających materiałów stalowych |
| Węglik krzemu | szkło, kamień, tworzywa sztuczne, lakiery, szpachle | Obróbka materiałów wymagających odpowiednio dobranego, twardego ziarna |
Najczęstszy błąd, który widzimy, polega na wyborze materiału ściernego wyłącznie na podstawie jego granulacji. Sama informacja „P80” czy „P120” nie mówi jeszcze, czy dana rolka będzie odpowiednia do konkretnego materiału. W pierwszej kolejności należy określić obrabiany materiał i rodzaj operacji, a dopiero później dobrać rodzaj ziarna oraz jego granulację.
Jak dobrać rolkę ścierną krok po kroku?
W praktyce dobór można uprościć do kilku pytań. Najpierw należy określić materiał, który będzie szlifowany. Następnie trzeba ustalić, czy obróbka będzie wykonywana ręcznie, czy maszynowo, oraz czy celem jest szybkie usunięcie materiału, przygotowanie powierzchni do kolejnego etapu czy wykończenie.
Kolejnym krokiem jest wybór odpowiedniego rodzaju ziarna. Elektrokorund będzie rozwiązaniem między innymi do drewna, stali i metali nieżelaznych. Elektrokorund cyrkonowy do stali i stali szlachetnej, a węglik krzemu do takich materiałów jak szkło, kamień, tworzywa sztuczne, lakiery czy szpachle.
Dopiero po określeniu tych parametrów warto dobrać granulację. Zakres dostępnych granulacji jest bardzo szeroki. Od ziaren do obróbki zgrubnej jak np. 24, 36, po ziarna drobne, do nadawania ostatecznego wyglądu. Konkretny produkt ma zawsze swój charakterystyczny przedział.